Bông là một loại xơ tự nhiên có nguồn gốc thực vật, được cấu tạo chủ yếu từ cellulose, một polymer tự nhiên và là thành phần chính của thành tế bào thực vật. Xơ bông chứa khoảng 95% cellulose, trong khi cellulose chứa khoảng 44% carbon theo khối lượng.¹ Lượng carbon này là carbon sinh học (biogenic carbon), có nghĩa là carbon đến từ chu trình carbon tự nhiên thay vì từ nhiên liệu hóa thạch. Vì vậy, sản phẩm may mặc bằng bông có thể đóng vai trò như những kho lưu trữ carbon tạm thời trong các giai đoạn sử dụng và tái sử dụng,² hoạt động trong một hệ thống tái tạo và tuần hoàn khép kín.
Vòng đời của bông
Hành trình bắt đầu từ khí quyển, nơi thực vật hấp thụ CO₂ thông qua quá trình quang hợp. Khác với các loại xơ tổng hợp như polyester, được sản xuất từ carbon có nguồn gốc hóa thạch và đưa thêm carbon mới vào khí quyển, bông tuần hoàn lượng carbon hiện có thông qua các cơ chế lưu trữ có thể tái tạo.²˒³
Khi đã được chuyển thành xơ, lượng carbon này tiếp tục được lưu giữ trong suốt vòng đời của sản phẩm, dù sản phẩm đang được sử dụng, tái sử dụng hay được lưu giữ để sử dụng trong tương lai.² Đối với các sản phẩm may mặc thông thường, lượng carbon này có thể được lưu trữ trong nhiều năm.² Nếu bông được sử dụng để tạo ra các sản phẩm có vòng đời dài, chẳng hạn như vật liệu cách nhiệt trong xây dựng, thời gian lưu trữ carbon có thể kéo dài hàng chục năm hoặc lâu hơn.² Tại bất kỳ thời điểm nào, hàng trăm triệu tấn carbon từ khí quyển đang được lưu trữ tạm thời trong các sản phẩm dệt may bằng bông trên toàn thế giới.²
Khi được ủ phân hoặc sử dụng để sản xuất năng lượng sinh học, carbon sẽ quay trở lại sinh quyển và tiếp tục tham gia vào chu trình carbon tự nhiên, bởi bông có khả năng phân hủy sinh học trong đất, phân compost và môi trường nước.³˒⁴ Không phải tất cả các loại vật liệu đều có khả năng tuần hoàn carbon theo cách này. Ngược lại, xơ tổng hợp có khả năng chống phân hủy sinh học và có thể tồn tại trong nhiều thập kỷ hoặc thậm chí hàng thế kỷ, khiến lượng carbon có nguồn gốc hóa thạch bị giữ lại bên ngoài chu trình tự nhiên trong thời gian rất dài.⁴
Các yếu tố định hình tác động carbon của bông
Khả năng lưu trữ carbon của bông là đặc tính vốn có, nhưng tác động tổng thể của bông phụ thuộc vào cách bông được canh tác, sử dụng và xử lý khi hết vòng đời.
Các phương thức canh tác như trồng cây che phủ, giảm làm đất và quản lý dinh dưỡng hiệu quả hơn có thể làm tăng khả năng hấp thụ và lưu trữ carbon trong đất, đồng thời giảm lượng phát thải khí nhà kính từ hoạt động sản xuất nông nghiệp.²
Thời gian sử dụng trở thành một yếu tố quan trọng đối với tác động tổng thể, bởi carbon được lưu trữ càng lâu thì lợi ích môi trường càng lớn.² Có thể kéo dài thời gian lưu trữ carbon thông qua thiết kế sản phẩm chú trọng đến độ bền, trong khi các giải pháp xử lý cuối vòng đời như tái chế và tái sử dụng bông tiếp tục duy trì chu trình và giúp giữ carbon không phát thải trở lại khí quyển.² Khi được tái chế, lượng carbon được lưu trữ sẽ tiếp tục tồn tại trong sản phẩm mới, đồng thời góp phần tránh phát sinh khí methane do chất thải phân hủy tại các bãi chôn lấp.²
Nhìn chung, những lựa chọn này quyết định mức độ mà tiềm năng lưu trữ carbon của bông được phát huy một cách đầy đủ.
Vì sao bông nổi bật
Khi các ngành công nghiệp và người tiêu dùng ngày càng tìm kiếm những giải pháp nhằm giảm tác động đến môi trường, việc lựa chọn vật liệu trở nên quan trọng hơn bao giờ hết. Bông mang đến một lựa chọn có nguồn gốc thực vật, có khả năng tái tạo và vận hành hài hòa với các hệ thống tự nhiên thay vì đi ngược lại chúng.
Thông qua việc lưu trữ carbon trong quá trình sử dụng và đưa carbon trở lại sinh quyển một cách an toàn khi kết thúc vòng đời, bông đại diện cho một cách tiếp cận khác đối với ngành dệt may — mang lại những lợi ích môi trường có thể đo lường được và tạo nên sự khác biệt so với các loại xơ tổng hợp.
Đăng ký tài khoản miễn phí trên CottonWorks.com để tiếp cận các nghiên cứu chuyên sâu về tính bền vững và những thông tin chiến lược, giúp thương hiệu của bạn tiến gần hơn đến các mục tiêu phát thải ròng bằng 0 (net-zero).
- Phillip J. Wakelyn, Noelie R. Bertoniere, Alfred D. French, Devron P. Thibodeaux, Barbara A. Triplett, Marie-Alice Rousselle, Wilton R. Goynes Jr, J. Vincent Edwards, Lawrance Hunter, David D. McAlister, & Gary R. Gamble. (2007). Cotton Fiber Chemistry and Technology (M. Lewin, Ed.; Vol. 17). CRC Press. https://doi.org/10.1201/9781420045888.
- Pires, S. T., Williams, A., Daystar, J., Sagues, W. J., Lan, K., and Venditti, R. A. (2024). “Evaluating cotton apparel with dynamic life cycle assessment: The climate benefits of temporary biogenic carbon storage,” BioResources 19(3), 5074-5095. DOI: 10.15376/biores.19.3.5074-5095.
- Zambrano, M. C., Pawlak, J. J., Daystar, J., Ankeny, M., & Venditti, R. A. (2021). Impact of dyes and finishes on the aquatic biodegradability of cotton textile fibers and microfibers released on laundering clothes: Correlations between enzyme adsorption and activity and biodegradation rates. Marine Pollution Bulletin, 165, 112030. DOI: 10.1016/j.marpolbul.2021.112030
- Li, L., Frey, M., & Browning, K. J. (2010). Biodegradability Study on Cotton and Polyester Fabrics. Journal of Engineered Fibers and Fabrics, 5(4), 42-53). DOI:10.1177/155892501000500406
