Toàn cảnh chương trình tập huấn
Định hình lại năng lực cạnh tranh từ môi trường làm việc
Ngày 29/10/2026, tại TP.HCM, Chương trình Nơi làm việc Thụy Điển (SWP) phối hợp cùng Hội đồng Công nghiệp Thụy Điển Quốc tế (NIR); Công đoàn Công nghiệp và Thợ kim khí Thụy Điển (IF Metall) đã tổ chức chương trình tập huấn "Kỹ năng đối thoại tại nơi làm việc trong ngành May mặc và Da giày". Tiếp nối sự kiện tại Hà Nội, chương trình diễn ra trong hai ngày 29-30/10 dưới hình thức trực tiếp và trực tuyến, thu hút sự tham gia tích cực của các nhãn hàng quốc tế lớn như H&M, AEO, Primark cùng 8 doanh nghiệp sản xuất trong ngành.
Bà Nguyễn Thị Tuyết Mai, Phó Chủ tịch VITAS phát biểu tại chương trình
Dệt may và da giày hiện là nhóm ngành xuất khẩu chủ lực, đóng vai trò quan trọng trong việc tạo việc làm cho hàng triệu lao động và thúc đẩy tăng trưởng kinh tế của Việt Nam. Tuy nhiên, theo bà Nguyễn Thị Tuyết Mai, Phó Chủ tịch Hiệp hội Dệt May Việt Nam (VITAS), yêu cầu từ các thị trường xuất khẩu và nhãn hàng quốc tế đang thay đổi nhanh chóng. Năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp hiện nay không chỉ đo lường bằng năng suất, chi phí hay thời gian giao hàng, mà còn bị chi phối bởi các yếu tố phát triển bền vững, trách nhiệm xã hội và quyền lợi của người lao động.
Bà Mai nhấn mạnh, việc xây dựng một môi trường làm việc an toàn, tôn trọng con người và tạo điều kiện để người lao động học hỏi chính là thước đo cạnh tranh mới. Cơ chế đối thoại cởi mở sẽ giúp doanh nghiệp giải quyết hiệu quả các vấn đề trong quan hệ lao động, chia sẻ rủi ro, phòng ngừa tai nạn và củng cố niềm tin, từ đó hướng tới phát triển bền vững.
Hợp tác thay vì xung đột: Cảm hứng từ "Mô hình Thụy Điển"
Được tài trợ bởi Cơ quan Hợp tác Phát triển Quốc tế Thụy Điển (Sida), chương trình SWP lấy cảm hứng từ thị trường lao động Thụy Điển – nơi các vấn đề được giải quyết chủ động ngay tại nơi làm việc giữa ban quản lý và công đoàn.
Bà Heidi Lampinen, Cán bộ Công đoàn Quốc tế của IF Metall, chia sẻ rằng cốt lõi của hệ thống này là nguyên tắc "hợp tác thay vì xung đột". Hệ thống này được xây dựng dựa trên nhận thức của cả giới chủ và công đoàn về việc cần có các quy tắc rõ ràng, sự tôn trọng lẫn nhau và một tổ chức đại diện vững mạnh để tạo điều kiện cho đối thoại mang tính xây dựng.
Dù giới sử dụng lao động và công đoàn thường có những lợi ích khác biệt, cả hai đều chia sẻ mục tiêu chung: hướng tới một doanh nghiệp vận hành hiệu quả, duy trì năng lực cạnh tranh và mang lại công việc an toàn, thỏa đáng.
Đột phá với phương pháp lấy con người làm trung tâm
Tại sự kiện, bà Alessandra Cornale, Giám đốc Toàn cầu Chương trình SWP tại NIR, nhận định rằng dù ở bất kỳ ngành nghề nào, chất lượng, an toàn và năng suất đều phụ thuộc vào con người. Những công ty mà quản lý biết lắng nghe và người lao động cảm thấy an toàn khi lên tiếng sẽ có khả năng thích ứng nhanh hơn với biến động và giữ chân được nhân sự lâu dài. Đây cũng chính là phương pháp tiếp cận lấy con người làm trung tâm và học hỏi đồng cấp mà SWP hướng tới.
Việc triển khai SWP tại Việt Nam không nhằm mục đích sao chép rập khuôn mô hình Thụy Điển, mà là chia sẻ các nguyên tắc phổ quát về quyền tổ chức, tầm quan trọng của đối thoại và khả năng chủ động giải quyết vấn đề. Đại diện từ phía doanh nghiệp, bà Võ Ngọc Bích – Trợ lý Giám đốc Điều hành Công ty TNHH Winga Việt Nam, kỳ vọng chương trình sẽ trang bị cho đội ngũ quản lý các kỹ năng giao tiếp thiết thực với công nhân viên, mang lại hiệu quả công việc cao hơn.
Với sự đồng hành của các chuyên gia Thụy Điển, sáng kiến này được kỳ vọng sẽ giúp các nhà máy và nhãn hàng đáp ứng tốt hơn yêu cầu của thị trường quốc tế, giải quyết rủi ro từ sớm, đảm bảo an toàn lao động và tạo ra sự phát triển lâu dài dựa trên sự hài hòa lợi ích giữa doanh nghiệp và người lao động.
Hồng Nguyễn
